مفهوم معافیت از خدمت نظامی، یکی از مسائل حیاتی و حقوقی در جوامع جهانی است که به عنوان ستون اساسی حقوق انسانی شناخته میشود و تأثیرات عمیقی در توسعه ملتها دارد. این حق، افرادی که بر اساس معیارهای مختلفی از جمله بهداشتی، جسمی یا روانی، نمیتوانند در خدمت نظامی شرکت کنند، از تعهد اجباری به خدمت نظامی معاف میسازد.
یکی از جوانب مهم معافیت از خدمت نظامی، تضمین حقوق انسانی افراد است. این حق به افراد این امکان را میدهد که از تحصیلات خود استفاده کنند و در زمینههای مختلف مشغول به کار شوند. این امر به توسعه منابع انسانی و تحقق توسعه انسانی در جوامع کمک میکند.
همچنین، معافیت از خدمت نظامی به افراد این امکان را میدهد تا در بازار کار شرکت کنند و به ایجاد ارزش افزوده در اقتصاد جامعه کمک کنند. افراد معاف میتوانند مهارتهای خود را به کار گیرند و به تولید و توسعه اقتصاد جامعه بیفزایند.
سربازی و اعزام به خدمت موضوعی است که ذهن بسیاری از پسران را به خود مشغول کرده است. در این میان اکثر افراد مشمول به دنبال راهی برای رهایی از دو سال خدمت سربازی و یا معافیت از رزم خدمت سربازی هستند.
معاف از رزم یکی از انواع معافیت ها است که چالش های ذهنی و سوالات بسیاری را برای مشمولان به خدمت سربازی به همراه داشته است.
اینکه چه کسانی می توانند از این نوع معافیت سربازی استفاده کنند؟ آیا معاف از رزم در استخدام تاثیر دارد؟ مزایا و معایب معاف از رزم چیست؟ و… سوالات و ابهاماتی است که برای مشمولان سربازی پیش می آید.
معاف از رزم همانطور که از نامش پیداست، به معنی معافیت افراد با توانایی کم، از انجام فعالیت های نظامی و سخت می باشد. برخی از افراد به دلیل نداشتن اطلاعات مناسب و کافی در رابطه با معاف از رزم، ممکن است شانس خود را در دریافت معافیت های سربازی از دست می دهند.
پس مهم است که مشمولان سربازی در قدم اول با معاف از رزم در سربازی آشنا شده و از شرایط معاف از رزم اطلاع یابند. در نهایت، با بررسی شرایط خود بتوانند از معافیت رزم متناسب با بیماری یا مشکلشان استفاده نمایند.
به دلیل اهمیت آشنایی مشمولان با معافیت از رزم، مشاوران مرکز مشاوره آویژه به بررسی کامل و جامع معافیت از رزم، مزایای معافیت از رزم، معایب معاف از رزم و … پرداخته و مقاله زیر را نگارش کرده اند.
توجه داشته باشید که این مقاله به دلیل اینکه به طور کامل موضوع معاف از رزم را برای شما شفاف سازی کرده و تمامی نکات لازم در رابطه با معاف از رزم سربازی را بیان نمونده است.
به همین دلیل محتوای این مقاله طولانی است. پس با شکیبایی و دقت بالا لطفا این مقاله را مطالعه کرده و اطلاعات کاملی را راجع به سرباز معاف از رزم به دست آورید.
معافیت از رزم چیست؟
بسیاری از پسران با رسیدن به سن 18 سالگی به دنبال یافتن راه هایی برای رهایی از خدمت سربازی می باشند.
سازمان وظیفه نیز با در نظر گرفتن شرایط و موارد خاص امکان معافیت را برای افراد واجد شرایط فراهم کرده است.
معافیت های مختلفی در نظام وظیفه وجود دارد که مشمولان با دارا بودن شرایط معافیت می توانند از معافیت سربازی استفاده کنند. از جمله معافیت های سربازی می توان به معافیت پزشکی، معافیت کفالت، معافیت تحصیلی و … اشاره نمود.
یکی از انواع معافیت های پزشکی، معافیت از رزم می باشد. البته تفاوت های اساسی بین معافیت پزشکی و معافیت از رزم نیز وجود دارد. در معافیت پزشکی فرد ممکن است به دلیل مشکلات و ناتوانایی های جسمی و روحی به طور کامل از رفتن به خدمت سربازی معاف شده و معافیت دائم بگیرد. اما سربازان معاف از رزم تنها از انجام امور نظامی و رزمی معاف می شوند.
مهم است که بدانید منظور از معافیت از رزم چیست؟ و با شرایط معافیت از رزم آشنا شوید.
به طور کلی می توان گفت معافیت از رزم یکی از أنواع معافیت های پزشکی است که به مشمولانی تعلق خواهد گرفت که به دلیل مشکلات جسمی و یا مشکلات روحی نمی توانند برخی از امور رزمی و خدمت را به درستی انجام دهند.
معافیت از رزم یعنی چه؟ همانطور که از اسمش پیداست یعنی معاف شدن از خدمات رزمی و نظامی در دوران خدمت سربازی. کم نیستند افرادی که به دلیل شرایط روحی و یا جسمی می توانند از معافیت استفاده کنند.
مشمولان واجد شرایط معافیت از رزم در ابتدا باید به یکی از دفاتر پلیس +10 مراجعه کرده و دفترچه نظام وظیفه را خریداری و تکمیل کنند.
پس از آن مراحل معاینه پزشکی شروع شده و در آخر شورای نظام وظیفه معافیت فرد را تایید می کند.
شرایط معاف از رزم در سربازی
چه کسانی معاف از رزم هستند؟ همانطور که در بالا اشاره شد، معافیت از رزم زیرمجموعه معافیت های پزشکی است. افرادی که معافیت پزشکی دریافت می کنند با توجه به نوع بیماری و شرایط جسمانی و روانی خود از معافیت موقت، معافیت دائم و یا معافیت از رزم برخوردار می شوند.
شرایط سربازان معاف از رزم بسیار گسترده می باشد. اگر بخواهیم به طور کلی راجع به شرایط معاف از رزم خدمت سربازی سخن بگوییم باید اول از همه این نکته را یادآوری کنیم که معمولا آن دسته از مشمولینی که دارای بیماری های مختلف با درجات متفاوت می باشند، می توانند از این نوع معافیت بهره مند شوند.
به طور مثال بر اساس قوانین و ضوابط سازمان نظام وظیفه عمومی ناجا، افرادی که دارای بیماری و نقص عضو بوده و از سلامتی کامل بهره مند نیستند اما از عهده رفتن به خدمت سربازی برمی آیند، می توانند از معاف از خدمات رزمی استفاده کنند.
این نوع معافیت همانطور که در بالا نیز گفته شد به آن دسته از افرادی تعلق می گیرد که از مشکلات جسمی و روحی برخوردار بوده و نمی توانند فعالیت های رزمی دوران خدمت را مانند سایرین به درستی انجام دهند.
بر اساس ماده ۳۹ در قوانین سازمان نظام وظیفه عمومی ناجا مشمولین خدمت وظیفه از نظر سلامت روحی و جسمی در چهار دسته تقسیم بندی می شوند.
دسته بندی مشمولان از نظر سلامت جسمی و روانی
- دسته اول کسانی هستند که از سلامت کامل جسمی و روحی برخوردار می باشند و می توانند به طور کامل خدمت سربازی خود را بگذرانند. این افراد درصورت نداشتن سهمیه های مختلف و کسری خدمت سربازی، باید دو سال خدمت خود را به پایان برسانند.
- دسته دوم کسانی هستند که یا نقص عضو دارند یا به بیماری های خاصی مبتلا هستند، اما این افراد توانایی انجام امور غیر رزمی را دارند. این افراد معاف از رزم را کسب کرده و باید در خدمت حضور پیدا کنند اما انجام امور رزمی برای آنها اجباری نیست.
- دسته سوم به آن دسته از مشمولینی اطلاق می شود که به علت بیماری یا عدم رشد به طور موقت قادر به انجام خدمت نیستند. این افراد می توانند از معافیت موقت استفاده نمایند.
- دسته چهارم برای آن دسته از افرادی است که دچار بیماری یا نقص عضو بوده و به طور دائم توانایی انجام خدمت ضرورت را ندارند. به این گونه از مشمولان معافیت دائم تعلق خواهد گرفت.
به طور کلی افرادی که بیمار باشند و قدرت انجام فعالیت های جسمی را نداشته باشند، اما در انجام فعالیت های روزمره مشکلی نداشته باشند، شرایط معاف از رزم را دارند.
به همین دلیل در طول دوره خدمت ضرورت تنها فعالیت های سبک برعهده این افراد قرار داده می شود. تا از بروز هر گونه آسیب جسمی و روحی به مشمولان خدمت وظیفه سربازی جلوگیری گردد.
مزایا و معایب معافیت از خدمات رزمی چیست؟
افرادی که به دنبال دریافت معافیت از رزم هستند قبل از هر اقدامی برایشان مهم است که اطلاعات مناسبی در رابطه با فواید معاف از رزم و معایب معاف از رزم کسب کنند.
معافیت از رزم انواع مختلفی دارد مانند معافیت از رزم اعصاب و روان، معافیت از رزم برای نقص عضو و یا بیماری هایی مانند برجستگی دیسک و … . هر کدام از این معافیت ها می توانند مزایا و معایبی را برای فرد به همراه داشته باشند. در این قسمت به طور کامل معایب و مزایای معاف از رزم را برای شما شرح داده ایم.
مزایای معاف از رزم خدمت سربازی
مزایای معاف از رزم خدمت سربازی این است که افراد از انجام خدمات رزمی معاف می شوند. یعنی زمانی که افراد در مرحله آموزشی خدمت خود هستند نمی توانند برخی کارهای رزمی و سنگین را انجام دهند.
سربازان معاف از رزم در دوره آموزشی سربازی تنها اجازه دارند کارهای سبک را انجام دهند. مثلا افراد معاف از رزم حق ندارند در رژه های آموزشی شرکت کنند. اسلحه با خود حمل نمی کنند. در اردوها نیز شرکت نخواهند کرد.
البته این نکته را نیز باید دقت داشته باشید که این افراد به جای این کارهای سنگین باید کارهای سبک دیگر مانند کارهای دفتری و غیره را انجام دهند.
معایب معاف از رزم خدمت سربازی
معایب معاف از رزم خدمت سربازی به اندازه ای نیست که افراد بخواهند نگران این مسئله باشند.
البته یکی ازمهم ترین معایب معاف از رزم خدمت سربازی این است که افراد نمی توانند در سازمان هایی که نیازمند سلامت کامل جسمی و روحی است استخدام شوند. از همین رو برخی از افراد أصلا تمایلی به دریافت معافیت از رزم ندارند.
اگر چه بر روی کارت پایان خدمت این افراد معافیت از رزم زده نمی شود. اما برای استخدام در سازمان هایی مانند نیروی انتظامی به مشکل برخواهند خورد.
پس معاف از رزم در سپاه و یا معاف از رزم ارتش باعث استخدام نشدن این افراد در سازمان های مختلف دولتی مانند سپاه، ارتش، نیروی انتظامی و بسیاری از ارگان های دیگر می شود.
انواع معافیت از رزم در خدمت سربازی
همانطور که در بالا نیز اشاره شد موارد مختلفی وجود دارد که موجب معافیت از رزم سربازی می شود. به طور کلی معافیت از رزم را می توان به دو نوع معافیت از رزم پادگانی و معافیت از رزم دفترچه ای تقسیم کرد.
معافیت از رزم دفترچه ای
اکثر مشمولان خدمت سربازی با این نوع از معافیت رزمی آشنایی دارند. همانطور که از اسم معافیت دفترچه ای پیدا است این معافیت توسط پزشک اولیه نظام وظیفه تشخیص داده شده و برای فرد مشمول ثبت می شود.
در معافیت رزم دفترچه ای مشمولین با طی کردن سه مرحله مختلف می توانند در نهایت معافیت از رزم را به دست آورند. این نوع معافیت از سربازی قبل از اعزام به خدمت دریافت می شود.
معافیت از رزم پادگانی
برخی از افراد ممکن است در حین خدمت سربازی دچار مشکلات و بیماری هایی شوند که باعث شود معافیت از رزم به آنها تعلق گیرد.
معافیت از رزم پادگانی در دفترچه اعزام به خدمت ثبت نشده و برای تشخیص آن حتما باید به پزشک یگان مراجعه کرد.
بعد از بررسی پزشک معتمد یگان ممکن است تشخیص بر این باشد که فرد مشمول نباید برخی از کارهای سنگین و آموزش های سخت را در خدمت سربازی انجام دهد. در نتیجه معافیت از رزم به او تعلق می گیرد.
وظیفه سربازان معاف از رزم پس از تقسیم چیست؟
افرادی که معاف از رزم می شوند هنگامی که برای اعزام اقدام می کنند به خاطر شرایط متفاوتشان در ارتباط با ستاد فرماندهی بوده و وظایفی را به آنها اعطا می کنند. می توان گفت وظایف سربازان معاف از رزم با سایر سربازان متفاوت است.
این افراد در ارتباط با ستاد فرماندهی بوده و در کارهای سبک مانند امور دفتری به خدمت سربازی مشغول می شوند.
در کل سربازان معاف از رزم وظایف زیر را بر عهده دارند:
-
نگهبانی دادن
در صورتی که شرایط جسمانی این افراد اجازه بدهد، می توانند در پست نگهبانی خدمت کنند.
-
امور دفتری
امور دفتری از زمینه های رایج برای خدمت معاف از رزم ها است.
-
انجام امور کامپیوتری
چنان چه سرباز معاف از رزم، از مهارت لازم برای انجام کارهای کامپیوتری برخوردار باشد، می تواند به این امور مشغول شود.
-
امور خدماتی
مشمولین معاف از رزم می توانند در امور خدماتی نیز مشغول باشند.
چگونه معاف از رزم شویم؟
موارد معاف از رزم از دیگر مباحث مهم مربوط به این حوزه می باشد.
در واقع اینکه چه کسانی و با شرایطی می توانند از فعالیت های سنگین و رزمی معاف شوند از سوالات پرتکرار مشمولان خدمت سربازی می باشد.
همانطور که قبلا گفته شد افراد بیمار و یا دچار نقص عضو می توانند از این نوع معافیت استفاده کنند.
برخی از این بیماری ها شامل مواردی همچون بیماری های غدد، بیماری های پوستی، بیماری های اعصاب و روان، بیماری های ریوی، بیماری های دستگاه گوارش، بیماری های خونی، بیماری های دستگاه ادراری تناسلی، بیماری های قلب و عروق و … می توانند معافیت از رزم را برای فرد به همراه داشته باشند.
البته درباره موارد معاف از رزم تایید پزشکان معتمد سازمان وظیفه عمومی الزامی می باشد.
مهم ترین بیماری هایی که باعث دریافت معافیت از رزم می شوند در زیر فهرست شده اند. به این ترتیب افرادی که در زمره یکی از این بیماری ها و موارد معاف از رزم قرار گیرند، می توانند درخواست خود را به مراجع مربوطه ارائه دهند.
فهرست بیماری ها
- بیماری های عمومی: مانند لاغری یا چاقی مفرط که در شرایط خاص معافیت از خدمات رزمی را به همراه خواهد داشت.
- بیماری های غدد مترشحه داخلی: مانند غدد تیروییدی که قابل درمان باشند شرایط معاف از رزم خدمت سربازی می شوند.
- بیماری های پوستی: مانند عرق کردن کف دست ها و اگزماها که در حالت خفیف معاف از رزم خدمت سربازی را به دنبال خواهد داشت.
- بیماری های داخلی مغز و اعصاب: مانند انواع صغر عضلانی عضلات بزرگ که در حالت خفیف مشمولین می توانند معاف از رزم خدمت سربازی بشوند.
- بیماری های اعصاب و روان: مانند اختلالات خلقی که در موارد ضعیف تر افراد می توانند معافیت از رزم بگیرند.
- بیماری های مرتبط با جراحی مغز و اعصاب: تومورهای خوش خیم ستون فقرات بدون اختلالات عملی نیز معاف از رزم خدمت سربازی را به دنبال خواهد داشت.
- بیماری های ریوی: تغییر شکل قفسه سینه درصورتی که بدون اختلال تنفسی باشد.
- بیماری های اسکلت و استخوان: انحرافات ستون فقرات در صورتی که حاد نباشد.
- بیماری های دستگاه گوارش: بیماری آشالازی در صورتی که عمل شده باشد و عازضه ای نداشته باشد.
- بیماری های خون و آنکولوژی: کم خونی های مگالوبلاستیک در مواردی ک با دارو درمان می شوند مشمولین می توانند معاف از رزم خدمت سربازی بگیرند.
- بیماری های دستگاه اداری تناسلی: برگشت ادرار یک طرفه و خفیف باعث معافیت از خدمات رزمی می باشد.
- بیماری های فک و دندان: ناهنجاری های اسکلتی و استخوانی فک و دهان.
- بیماری های مرتبط با چشم: با هیپرمتروپی از ۳ تا ۶ دیوپتر هر یک از چشم ها معاف از خدمات رزمی را می توان گرفت.
- بیماری های گوش، حلق، بینی: کاهش شنوائی یکطرفه در حد پایین.
- بیماری های قلبی: بیماری های مادرزادی قلبی برای کسانی که اختلال عملکرد قلبی ندارند معاف از خدمات رزمی می باشد.
- بیماری های روماتولوژی: مانند نقرس کاذب یا هیپراورسیمی که مشمولین می توانند معافیت از رزم خود را بگیرند.
- بیماری های عفونی: مانند بیماری سل که بهبود یافته است.
مراحل دریافت معافیت از رزم چیست؟
همانطور که در بالا گفته شد، می توان معافیت از رزم را به دو نوع دفترچه ای و یگان تقسیم بندی کرد. در زیر مراحل دریافت معافیت از رزم را می توانید مشاهده کرده و با طی کردن این مراحل معافیت از رزم را دریافت کنید.
مراحل دریافت معاف از رزم قبل از اعزام به خدمت
مراجعه به پلیس +10 و دریافت فرم های مربوط به درخواست معافیت از رزم
مراجعه و اعلام بیماری به پزشک معتمد نظام وظیفه
تشکیل پرونده در بیمارستان اعلام شده توسط نظام وظیفه
شرکت در جلسه شورای پزشکی
دریافت برگه سفید و برگه سبز و مراجعه به محل پادگان تعیین شده
مراحل دریافت معاف از رزم در حین خدمت سربازی
مراجعه به بهداری یگان و ثبت بیماری
دریافت نامه ای از یگان که نشان می دهد شما بیمار هستید و مراجعه به بیمارستان و تحویل نامه
تشکیل پرونده پزشکی در بیمارستان معرفی شده
شرکت در جلسه شورای پزشکی و دریافت تاییدیه پزشک
تحویل رای شورا به یگان خدمتی خود
معاف از رزم ها کجا می افتند؟
آیا معاف از رزم در شهر خود خدمت می کند؟ نحوه تقسیم سربازان معاف از رزم سوالی است که ممکن است برای بسیاری از سربازان معاف از رزم ایجاد شود.
در جواب این سوال باید گفت قانون و تبصره خاصی برای این دسته از مشمولان وجود ندارد. تنها چیزی که در مورد این افراد رعایت می شود معافیت از کارهای سنگینی است که برای این افراد آسیب زا است.
اما می توان به صورت حدودی این نکته را بیان کرد که برای تقسیم یگان، اکثرا معاف از رزم ها را در منطقه بومی خود قرار می دهند.
افرادی که معافیت از رزم اعصاب و روان دارند در اکثر شرایط در شهر محل زندگی خود مشغول به گذراندن دوران خدمت می شوند.
دوره آموزشی معاف از رزم
دوره آموزشی معاف از رزم برای افرادی که این نوع معافیت را اخذ کرده اند، به مراتب راحت تر از سایر افراد است. چرا که مشمولانی معافیت از رزم را دریافت می کنند که بیماری های خاصی داشته باشند و یا دچار نقص عضو شده باشند؛ که به سبب آن بیماری توانایی خود برای انجام کارهای سنگین را از دست داده باشند.
به همین دلیل زمانی که مشمولان برگه معافیت از رزم خود را به مراجع مربوطه ارائه می دهند، مدرکی مبنی بر عفو این افراد از انجام کارهای سخت و سنگین در طول دوره سربازی به ویژه فعالیت های سخت نظامی که در دوره آموزشی انجام میشود، اعطا می شود.
به این ترتیب مشمولان برای دوره آموزشی معاف از رزم نباید هیچگونه نگرانی داشته باشند. چرا که سعی سازمان نظام وظیفه نیز بر این است که به سلامتی مشمولان دارای شرایط خاص هیچ آسیبی وارد نشود .
معاف از رزم اعصاب و روان چیست؟
برخی از بیماری های اعصاب و روان می تواند برای فرد معافیت از رزم را به همراه داشته باشد. معافیت از رزم اعصاب و روان به آن دسته از مشمولانی تعلق می گیرد که توان انجام فعالیت های سخت را ندارند.
افرادی که می خواهند این نوع معافیت را دریافت کنند در ابتدا باید به پزشک مراجعه کنند، تا گواهی مربوط به بیماری آن ها را تایید و امضا کند.
علاوه بر این بیماری فرد باید به تایید شوراهای پزشکی بیمارستان و سازمان نظام وظیفه برسد. در نهایت کمیسیون پزشکی نظام وظیفه در صورت لزوم رای خود مبنی بر معاف از رزم اعصاب و روان را صادر می کند که طی آن فرد مشمول از انجام فعالیت های جسمانی زیاد و سخت معاف می شود.
البته به مشمولان نظام وظیفه توصیه می شود که تا حد امکان، برای معافیت های اعصاب و روان اقدام نکنند. چرا که این نوع معافیت بعدا می تواند مشکل ساز باشد و مانعی بزرگ برای استخدام آن ها در ادارات و ارگان های دولتی و غیر دولتی مختلف باشد.
سخنی از مشاوران آویژه
افراد معاف از رزم دارای نوعی بیماری هستند که به علل پزشکی نمی توانند برخی از کارهای خدمت سربازی را انجام دهند. برای مثال فردی که معلولیت جسمی دارد اما معلولیت او به گونه ای نیست که از رفتن به سربازی معاف شوند.
شرایط روحی و ابتلا به برخی بیماری های روحی نیز از مواردی است که باعث معافیت از رزم می شود. بیماری هایی که به خاطر آن ها معافیت از رزم صادر می شود دارای درجه بندی های خاصی است.
شما می توانید با مشاوره نظام وظیفه تماس گرفته و از راهنمایی های مشاوران در جهت دریافت معافیت از رزم متناسب با بیماری و شرایط خود اسستفاده نمایید. به یاد داشته باشید که افراد معاف از رزم نیز مانند مشمولان سالم 24 ماه خدمت می کنند و پس از آن کارت پایان خدمت دریافت می کنند.
سوالات متداول
معافیت از رزم چیست؟
سازمان وظیفه عمومی برای جلوگیری از آسیب به مشمولان بیمار و دارای شرایط خاص امکان معافیت از رزم را فراهم آورده است که طی آن مشمولان خدمت سربازی از انجام فعالیت های سنگین و سخت جسمانی معاف میشوند.
آیا معافیت از رزم مانعی برای استخدام مشمولان در ادارات و سازمان ها میباشد؟
این موضوع به قوانین و مقررات مربوط به استخدام در هر ارگان بستگی دارد. چنانچه شغلی نیاز به توانایی جسمی بالا و قوای روحی و روانی بالا نیاز داشته باشد ، امکان عدم استخدام افراد دارای معافیت از رزم وجود دارد.
شرایط اخذ معافیت از رزم کدامند؟
افرادی میتوانند معافیت از رزم دریافت کنند، که بتوانند بیماری و یا نقص عضو خود را به اثبات برسانند. و عدم توانایی آنها برای انجام فعالیت های جسمی سخت به تایید شوراهای پزشکی بیمارستان و نظام وظیفه برسد.
معافیت از رزم چیست؟ آشنایی با مزایا و معایب معاف از رزم خدمت سربازی
شما می توانید با مطالعه مقالات ما در این زمینه پاسخ سئوال خود را بیابید و در صورت نیاز با تلفن ثابت و بدون پیش شماره از سراسر ایران با شماره ۹۰۹۹۰۷۱۹۸۵ تماس بگیرید.